Ukrayna’nın Odessa kentindeki bölgesel ısıtma projesinde %50 enerji tasarrufu sağlayan sistem

Ukrayna’nın Odessa kentindeki bir yerleşim bölgesinde yer alan bölgesel ısıtma sisteminin – kazanlar, borular, ısı eşanjörleri ve alt istasyonlar dahil olmak üzere – kapsamlı bir şekilde yenilenmesi, bir nevi örnek bir uygulama olarak ortaya çıktı. Dağıtım şebekesinden oluşan birincil devreye sahip modern 3 devreli çözüm, önemli ölçüde enerji tasarrufu sağladı ve bu sayede oldukça cesaret verici bir örnek oluşturdu.

İyi ilişkiler ve güvenilir teknoloji

Değiştirilen sistem, yüksek su akışları, aşırı sıcak su çekimi ve esnek olmayan ısı dağıtımı gibi “klasik” sorunlarla boğuşan geleneksel bir tasarıma sahipti. Yerine kurulan sistem ise üretim, dağıtım ve son kullanıcı tüketimine ait devrelerin birbirinden ayrıştırıldığı modern bir 3 devreli çözümdür. Birincil taraf, tüketici trafo merkezine kadar uzanan dağıtım şebekesinden oluşmaktadır.

Proje, üç merkezi bölgesel ısıtma alt istasyonundan, Alfa Laval tarafından üretilen 40 adet ısı ve sıcak su ısı eşanjörü ile donatılmış 36 ayrı alt istasyona geçişi içeriyordu. Bu projede Alfa Laval, danışmanlık, kurulumların koordinasyonu ve ana ekipman tedarikçisi pozisyonunu üstlendi.

Bu kapsamlı projenin müşterisi, üç yılı aşkın süredir Alfa Laval müşterisi olan belediye kalkınma şirketi Odessateploenergo’ydu. Şirketin başkanı Valery N. Pyatov, Alfa Laval’ın neden doğru seçim olduğunu şöyle açıklıyor:

“Öncelikle, onlarla çok sağlam bir ilişkimiz var. Birkaç yıldır birlikte çalışıyoruz. Bu proje için, İsveç’te ve dünyanın diğer bölgelerinde test edilmiş ve mükemmel sonuçlar vermiş cazip teknolojik çözümler sundular. Teknolojinin güvenilirliğine gerçekten büyük önem veriyoruz ve sonuçtan çok memnunuz.”

Proje süresince Alfa Laval ekibi, Logstor (boru tedarikçisi) ve Petrokraft (kontrol sistemleri dahil olmak üzere brülörlerin yenilenmesi ve değiştirilmesi) şirketleriyle yakın işbirliği içinde çalışmak üzere verimli iş akışları geliştirdi. Aslında bu girişim, bir yenileme projesinden çok daha fazlasıydı. Çeşitli işlevler için kendini kanıtlamış çözümler üzerine kurulmuş olsa da, aslında eskimiş ekipmanların komple yeni bir sistemle değiştirilmesi söz konusuydu.

Birincil dağıtım devresi

3 devreli sistemin üretim ünitesi, sıcak su ile birlikte ısı eşanjörleri, kondenserler, sirkülasyon pompaları, su arıtma ekipmanları ve izleme ve kontrol cihazlarından oluşur. Sıcak su (130°C), enerjiyi taşımak için bir ortam olarak kullanılır.

Üretim ünitesi ile tüketici trafo merkezi arasındaki dağıtım devresi birincil tarafta yer alır; bu durum, bir dizi önemli avantajı beraberinde getirir. Sıcaklık ve basınç seviyeleri nispeten düşük tutulabilir. Sıcaklık farkı daha büyük olduğu için, nispeten mütevazı akışlarla yüksek verim elde edilebilir. Sonuç olarak, boru boyutları küçültülebilir. Bu da pompaların enerji tüketiminin azalması anlamına gelir. Bu tür bir dağıtım ağı, farklı üretim birimlerinden teknik destek alabilir ve kapasite artırmak veya istikrarlı bir ısı tedariki güvence altına almak amacıyla döngüsel ağlara kolayca bağlanabilir.

İkincil (tüketici) tarafta ise alt istasyonlar, ısı tedarikini güvence altına alır ve aşırı su çekiminden kaynaklanan bazı sorunları ortadan kaldırır. Sıcak kullanım suyu her alt istasyonda yerel olarak üretilir ve toplam enerji tüketimi tek bir noktadan ölçülebilir. Su çekimi nedeniyle oluşan su iletimi, tüketici devresiyle sınırlı kalır.

Kısa geri ödeme süresi ve önemli ölçüde enerji tasarrufu sağlayan ekipmanlar

Geçmiş deneyimlere göre, bu tür bir projenin geri ödeme süresinin oldukça kısa olması beklenebilir – yani, en son teknolojiye sahip (hala iyi bir şekilde dokümanlaşmış) ekipmanların kullanımıyla elde edilen önemli ölçüde enerji tasarrufu sayesinde. Nitekim, bu durumda yıllık ortalama enerji tüketimi %35’in altında kalmamıştır. Bölgesel ısıtma şebekesinden alınan su tüketimi 30 kat azalmıştır (34 277 m³'den 1 225 m³'e).